Şirketler yapay zekâyı iş süreçlerine taşımaya başladıkça kritik bir soru öne çıkıyor: Yapay zekânın ihtiyaç duyduğu kurumsal veri nasıl hazırlanacak, nerede tutulacak ve hangi koşullarda kullanılacak? ERP kayıtlarından üretim makinelerine, belgelerden sensörlere, finansal sistemlerden güvenlik ekipmanlarına kadar şirketlerin verileri farklı sistemlerde bulunuyor. Üstelik bunların önemli bir bölümü kurumlar açısından kritik bilgilerden oluşuyor.
HAVELSAN’ın geliştirdiği ORION Büyük Veri Yönetim Platformu, bu probleme odaklanan yerli çözümlerden biri olarak kullanıma hazır hale geldi. HAVELSAN’ın 16 Ağustos 2026’da kamuoyuna duyurduğu ORION; farklı sistemlerde bulunan yapılandırılmış ve yapılandırılmamış verileri toplamak, saklamak, işlemek ve analiz etmek üzere geliştirildi. Platformun önemli amaçlarından biri de kurumsal veriyi yapay zekâ uygulamalarının kullanabileceği hale getirmek.
Bir üretim şirketini düşündüğümüzde müşteri ve sipariş bilgileri ERP’de, satış aktiviteleri CRM’de, üretim verileri MES’te, makine ve sensör verileri farklı sistemlerde, belgeler ise başka ortamlarda bulunabiliyor. ORION; veri tabanları, kurumsal uygulamalar, belgeler, sensörler, güvenlik ekipmanları ve üretim makineleri gibi farklı kaynaklardan gelen verileri ortak bir veri yönetimi yaklaşımı altında bir araya getirmeyi hedefliyor. Böylece verinin yalnızca saklanması değil; işlenebilir, aranabilir, analiz edilebilir ve yapay zekâ sistemleri tarafından kullanılabilir hale getirilmesi amaçlanıyor.
ORION’un dikkat çekici taraflarından biri, kurumların mevcut teknoloji yatırımlarıyla birlikte çalışabilecek bir veri altyapısı oluşturmayı hedeflemesi. HAVELSAN platformu geliştirirken açık kaynak bileşenlerden yararlanıyor; sistemin farklı veri kaynaklarıyla entegrasyonuna, ölçeklenebilirliğine ve kurumsal verinin güvenli biçimde yönetilmesine odaklanıyor. Kritik verinin kurum bünyesinde veya kapalı ağlarda çalışan yapay zekâ sistemleri tarafından kullanılabilmesi konusunda ise HAVELSAN’ın MAIN Kurumsal Yapay Zekâ Platformu ayrıca öne çıkıyor. MAIN, yerel sunucularda ve kapalı veri ağlarında çalışabilecek şekilde konumlandırılıyor. ORION’un veri altyapısı ile MAIN’in yapay zekâ yeteneklerinin birlikte kullanılması, kurumların kendi verileri üzerinde kurumsal AI uygulamaları geliştirebilmesi açısından dikkat çekici bir yapı oluşturuyor.
ORION örneği aslında kurumsal yapay zekâ tartışmasının önemli bir tarafını yeniden gündeme getiriyor. Bugün birçok şirket hangi büyük dil modelini kullanacağını, hangi AI agent’ını devreye alacağını veya ERP sistemine hangi yapay zekâ yeteneklerini ekleyeceğini tartışıyor. Ancak şirketin verileri birbirinden kopuk sistemlerde bulunuyorsa, güncel ve erişilebilir değilse veya güvenli biçimde yapay zekânın kullanımına sunulamıyorsa modelin ne kadar gelişmiş olduğu tek başına yeterli olmayabilir. Bu nedenle kurumsal yapay zekâ yarışında önemli rekabet alanlarından biri modelden önce veri altyapısı olabilir.
Bu yaklaşımın somut örneklerinden biri HAVELSAN ile Türk Dil Kurumu arasında başlatılan Türk Dili Bilgi Sistemi (DİLBİS) projesi. Ağustos ayında imzalanan iş birliği kapsamında Türkçenin köklü birikiminin çağdaş bilgi teknolojileriyle buluşturulması, güçlü bir veri yönetimi altyapısının oluşturulması ve yapay zekâ teknolojilerinden yararlanılması hedefleniyor. Projenin teknolojik altyapısının temelini ORION’un oluşturması, ilerleyen aşamalarda ise HAVELSAN’ın MAIN platformunun sisteme entegre edilmesi planlanıyor.
Generative AI’ın ilk döneminde tartışmanın merkezinde büyük ölçüde modeller vardı: Hangi model daha güçlü, hangisi daha hızlı, hangisi daha iyi sonuç üretiyor? Kurumsal kullanım yaygınlaştıkça sorular değişiyor. Şirket verisi nerede tutulacak? Yapay zekâ hangi verilere erişebilecek? Yetkilendirme nasıl yapılacak? ERP, MES ve CRM gibi sistemlerdeki bilgiler AI’a nasıl güvenli biçimde açılacak? Kurumlar kritik verileri üzerinde daha fazla kontrol sahibi olarak yapay zekâdan yararlanabilecek mi?
HAVELSAN’ın ORION ile girdiği alan tam olarak bu soruların kesişiminde bulunuyor. Önümüzdeki dönemde şirketler için yapay zekâ stratejisinin yalnızca “hangi modeli kullanalım?” sorusundan ibaret olmayacağı görülüyor. Belki de daha önemli soru şu olacak: Yapay zekâya şirketimizin hangi verisini, hangi koşullarda ve nasıl kullandıracağız?
Bu haber, HAVELSAN’ın ORION Büyük Veri Yönetim Platformu ve MAIN Kurumsal Yapay Zekâ Platformu hakkında yayımladığı resmî bilgiler ile HAVELSAN ve Türk Dil Kurumu’nun DİLBİS projesine ilişkin açıklamalarından yararlanılarak hazırlanmıştır.